Đăng bởi: bankcardvn | 22/05/2010

Tìm hiểu về các loại thẻ thanh toán qua ngân hàng

Thẻ thanh toán – Payment Card (sau đây sẽ viết tắt là PC) là tên gọi chung cho các thẻ do các tổ chức tài chính – ngân hàng phát hành, có tác dụng như cái ví điện tử và mục đích chủ yếu hiện nay là dùng để thanh toán hàng hoá – dịch vụ mà không dùng tiền mặt.

Thẻ thanh toán về cơ bản có thể phân thành 2 loại là: Thẻ Tín dụng – Credit Card (CC) và Thẻ Ghi nợ – Debit Card (DC).

Thẻ Tín dụng – Credit Card

Là một hình thức cấp tín dụng (cho vay) cho chủ thẻ. Ở nước ngoài, nếu bạn là người có việc làm ổn định và được Công ty bạn xác nhận thì bạn có thể đến Ngân hàng để đề nghị được phát hành CC mà không cần phải mở tài khoản tiền gửi ở ngân hàng đó (chính điều này mà CC thường không có tiện ích chuyển khoản từ tài khoản người này sang người khác như thẻ DC sẽ nói ở phần sau) và không hề phải ký quỹ, thế chấp gì cả. Ngân hàng sẽ căn cứ thu nhập của bạn đã được xác nhận để phát hành CC cho bạn với 1 hạn mức tín dụng nhất định, tức là số tiền tối đa mà bạn có thể sử dụng trong 1 tháng.


Thẻ tín dụng MasterCard của Sacombank với 2 hạn mức chuẩn và vàng

Sau đó, bạn có thể sử dụng nó để thanh toán mua hàng hoá dịch vụ, kể cả thanh toán trực tuyến qua internet, và bạn cũng có thể dùng nó để rút tiền mặt từ máy ATM. Hằng tháng, đến ngày kết sổ, ngân hàng sẽ tổng kết số tiền chi tiêu bằng CC của bạn và gửi đến bạn 1 “giấy báo nợ” gọi là bảng Sao Kê, trong đó thông thường cho thêm bạn 15 ngày để thanh toán số tiền đó. Do đó, như trên đã nói nó là tín dụng vì thực chất ngân hàng đã cho bạn vay để trả trước tiền mua hàng và thu lại sau của bạn (thời gian trả sau từ 15 ngày đến 45 ngày tuỳ theo ngày bạn mua hàng).

Đến đây bạn sẽ hỏi vậy ngân hàng có thu lãi hay phí gì trên số tiền đó không, tôi xin thưa các bạn là hoàn toàn không có (hấp dẫn chưa !!!???) nhưng với những điều kiện sau đây:

1. Số tiền đó là tiền mua hàng hoá dịch vụ (không phải dùng CC để rút tiền mặt)

2. Bạn thanh toán 100% số tiền trên sao kê vào đúng thời hạn.

Vì sao ngân hàng không thu lãi, phí khi mà họ cho chúng ta vay? Họ tốt vậy ư? Thưa không, họ đã thu từ 3% (ở VN) đến 5% (ở nước ngoài) đối các đơn vị chấp nhận thanh toán CC của bạn. Mà bạn có biết ở NN thường thì khâu bán lẻ sẽ có tỷ suất lợi nhuận (TSLN) là >= 20%, do đó để bán được hàng thì việc người bán chấp nhận mức phí này quá dễ dàng (và khó mà từ chối trong xu hướng chung của xã hội). Và cũng chính vì thế, ở 1 số ngành hàng mà TSLN thấp họ sẽ đòi thanh toán bằng tiền mặt, kể cả ở ngân hàng, đặc biệt là mặt hàng handheld. Chắc có bạn mua hàng ở Singapore, Malaysia chẳng hạn thì sẽ biết điều này (mặc dù bạn có CC). Cũng vì lí do này, ở VN bạn sẽ bị charge thêm khoảng 3% ở rất nhiều cửa hàng nếu bạn thanh toán bằng CC cho họ, vì ở VN thì TSLN thường thấp. Ở nước ta, chỉ những nơi sang trọng như nhà hàng, khách sạn, … thì không bị charge thêm phí, vì lí do gì thì chắc các bạn đã hiểu.


Minh họa việc thanh toán bằng thẻ tín dụng tại các POS (đơn vị chấp nhận thẻ)

Bạn cũng có thể thanh toán theo số tối thiểu cho NH, ở VN khoảng 20% tổng số tiền trên Sao kê, khi đến hạn. Nhưng số tiền chưa thanh toán sẽ bị tính lãi vay thay vì hoàn toàn miễn phí.

Một vấn đề nữa là nếu dùng CC rút tiền mặt thì sao? Bạn sẽ bị ngân hàng trực tiếp charge phí trên số tiền đó với tỷ lệ từ 3% – 5% tuỳ theo thương hiệu thẻ và nơi bạn rút tiền. Ngoài ra, số tiền này còn bị tính lãi vay theo lãi suất ngân hàng công bố kể từ ngày rút tiền đến ngày bạn thanh toán hết nợ ; và có khi còn có phí chuyển đổi tiền tệ khi rút tiền ATM không có tiền VNĐ (ví dụ từ tiền USD sang VNĐ chẳng hạn, vì ngân hàng chỉ báo nợ bạn bằng VNĐ thôi) thường từ 1,6% (đối với Eximbank) hoặc cao hơn với ngân hàng khác.

Trong quá trình sử dụng, sẽ có 1 số qui định khác mà bạn phải chấp hành, nếu không bạn sẽ bị khoá thẻ. Ở ngân hàng với những vi phạm nghiêm trọng thì bạn sẽ bị đưa thông tin BAD CC lên toàn hệ thống ngân hàng. Khi đó, không có ngân hàng nào sẽ chịu phát hành CC cho bạn nữa. Chính vì thế, ngoài tiện ích của CC mà nhiều bạn đã biết, ở ngân hàng CC đã tạo thêm 1 tác dụng là khích thích sản xuất và tiêu dùng, vì khi bạn chi tiêu bằng CC thì bạn cảm thấy rất thoải mái (có cảm giác như tiền trên trời rơi xuống vậy ??? hehehe), nhưng khi bị đòi nợ thì chỉ còn cách là phải cày để có tiền trả nợ ngân hàng.

Tại Việt Nam hiện nay, có rất nhiều thương hiệu CC quốc tế như: Master Card, Visa Card, American Express, … do các Cty Tài Chính nước ngoài làm chủ thương hiệu. Các ngân hàng Vietcombank, ACB, Eximbank, Techcombank, Sacombank… chỉ là đại lý phát hành CC cho các Cty đó thôi. Nhưng tất nhiên muốn như thế các ngân hàng phải có trình độ quản lí và CNTT đảm bảo yêu cầu, vì lúc đó thông tin CC quốc tế của bạn sẽ được chấp nhận thanh toán và kết nối khắp thế giới tại tất cả những điểm chấp nhận thanh toán và máy ATM có treo logo của loại thẻ đó. Thẻ Master và Visa là 2 thương hiệu phổ biến nhất hiện nay trên thế giới. Ngoài ra, ngân hàng Vietcombank còn có thương hiệu thẻ American Express khá phổ biến tại Mỹ nhưng phí thường niên cao và ít phổ biến hơn VISA hay MasterCard. ACB còn phát hành thẻ CC nội địa chỉ chấp nhận thanh toán trên lãnh thổ Việt Nam nhưng xem ra loại thẻ này có mức phát hành dần dần đi xuống vì nhiều lí do.


Thẻ tín dụng American Express đồng thương hiệu Vietcombank và Vietnam Airlines

Như đã nói trên, khi bạn ở NN và muốn phát hành thẻ CC thì không cần ký quỹ, thế chấp (tín chấp) nhưng ở Việt Nam thì khác. Với nhiều lí do, để đảm bảo an toàn, các ngân hàng ở VN sẽ yêu cầu bạn ký quỹ hay thế chấp thì mới phát hành CC cho bạn (trừ một số trường hợp bạn là chủ doanh nghiệp, cán bộ lãnh đạo cấp cao, nhân viên nhà nước được trả lương qua ngân hàng… thì mới được tín chấp). Khi đó, số tiền bạn ký quỹ, thế chấp (thí dụ là sổ tiết kiệm) vẫn được hưởng quyền lợi, lãi suất bình thường nhưng bạn vẫn phải thanh toán sao kê đầy đủ, đúng hạn, không được cấn trừ vào tiền ký quỹ, thế chấp. Bạn chỉ được rút tiền ký quỹ, thế chấp sau 45 – 60 ngày kể từ khi thanh lý và không sử dụng CC nữa. Chính điều này đã làm hạn chế việc phát hành CC ở Việt Nam, cũng như phần nào mất đi ý nghĩa tín dụng của nó. Cũng giống như việc mua iPhone qua các nhà mạng VN theo hợp đồng gói cước vẫn phải trả 100% số tiền như phiên bản quốc tế.

Phí phát hành CC hiện nay tại Việt Nam từ 150,000 đồng cho 1 CC tuỳ theo thương hiệu và ngân hàng phát hành. Hằng năm, bạn còn phải trả phí thường niên cho CC, cũng khoảng 200K/năm/thẻ. Thẻ CC tại Việt Nam có 2 loại: hạn mức chuẩn và hạn mức vàng (hạn mức tín dụng cao và phí phát hành, phí thường niên cao hơn), cá biệt Sacombank còn có loại thẻ Platinum với mức đặc biệt hơn 200 triệu. Bạn có thể phát hành thẻ phụ cho người thân, khi đó chi tiêu của thẻ phụ sẽ trừ chung vào hạn mức tín dụng của thẻ chính. Các phụ huynh có con em đi học nước ngoài thường sử dụng hình thức này để kiểm soát chi tiêu của con em mình.

Thẻ Ghi nợ – Debit Card (DC)

Là loại thẻ được phát hành dựa trên việc ghi nợ trực tiếp vào tài khoản tiền gửi của chủ thẻ. Do đó, việc đầu tiên để được phát hành thẻ là bạn phải làm thủ tục mở 1 tài khoản tiền gửi tại ngân hàng. Và cũng chính đặc điểm này mà DC còn có chức năng chuyển khoản từ tài khoản tiền gửi của người này sang tài khoản người khác và một số chức năng khác mà CC không có.

Với khái niệm như trên, điểm khác biệt so với CC là DC không hề có hạn mức tín dụng mà hạn mức sử dụng chính là số tiền bạn hiện có trong tài khoản tiền gửi của bạn. Do mục đích chủ yếu của Payment Card là phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt nên thường các ngân hàng sẽ cho phép bạn dùng DC để thanh toán tiền mua hàng cho tới khi tài khoản của bạn chỉ còn số dư tối thiểu (hiện nay đa số các ngân hàng ở VN quy định số dư tối thiểu trong tài khoản tiền gửi thanh toán từ 50.000 đ – 500.000 đ), nhưng chỉ cho rút tiền mặt từ máy ATM trong giới hạn nhất định theo ngày mặc dù có thể số dư tài khoản của bạn còn rất lớn (ở VN hiện nay hạn mức rút tiền mặt từ máy ATM cho DC là 10 triệu – 20 triệu/ngày, tuỳ ngân hàng và tuỳ loại thẻ).


Thẻ VISA Debit của ACB

Debit Card quốc tế tại Việt Nam gồm các thương hiệu như: Visa Debit card, Visa Electron card, VISA Prepaid, MasterCard Dynamic, MasterCard Electronic…

Phí phát hành DC quốc tế từ 100.000 đ – 200.000 đ và có thể có thêm phí thường niên (tuỳ thương hiệu và ngân hàng phát hành). Thẻ DC quốc tế có thể dùng để thanh toán và rút tiền ở những điểm chấp nhận thẻ và máy ATM khắp nơi trên thế giới. Hạn chế của loại thẻ này là một số ngân hàng đôi lúc lượt bớt một số tính năng vốn có của Credit Card như khả năng thanh toán trên internet (Paypal, Google CheckOut…). Chẳng hạn như ANZ khi mở thẻ DC tại Việt Nam sẽ bị chặn thanh toán quốc tế, thẻ Vietcombank Connect24 VISA với phí mở thẻ và thường niên hợp lý, thanh toán được ở nhiều POS nhưng lại không thể dễ dàng add được vào Paypal để thanh toán. Trong khi các ngân hàng như ACB, Techcombank, Eximbank… đều thực hiện tốt.

Thẻ ghi nợ quốc tế VISA Debit của Vietcombank bị hạn chế không dễ thực hiện thanh toán qua Paypal.

Hiện nay ở VN, đa số các nơi chấp nhận thanh toán thẻ DC đều không charge thêm phí như CC và rút tiền tiền mặt, chuyển khoản bằng DC qua máy ATM cũng miễn phí, do đa số các ngân hàng cũng không thu phí trên các dịch vụ này (có một số ít ngân hàng thu với 1 tỷ lệ nhỏ, tuỳ theo loại thẻ). Nguyên nhân mà ngân hàng Việt Nam không thu phí là do đây là dịch vụ mới cần phát triển để khuyến khích không dùng tiền mặt theo chủ trương của Nhà nước (Nhà nước sẽ giải quyết được rất nhiều vấn đề và sẽ quản lý xã hội chặt chẽ hơn nếu đa số thanh toán qua ngân hàng), và 1 lý do quan trọng nữa là tổng số dư tiền gửi của các chủ thẻ ATM luôn lên đến con số vài ngàn tỷ VNĐ (dữ chưa!? Khách hàng càng nhiều, càng chịu để tiền thanh toán thì ngân hàng càng có nhiều tiền), ngân hàng tha hồ mà sử dụng nguồn vốn này với chi phí rất rẻ (vì chỉ trả lãi tiền gửi không kỳ hạn cho người gửi, mà lãi suất này cực kỳ thấp). Trong tương lai, các ngân hàng Việt Nam có thể sẽ thu phí dịch vụ trên các tiện ích của DC. Ở nước ngoài, ngân hàng cũng thu phí khá cao (nhưng không bằng CC) đối với các dịch vụ trên DC. Riêng một số DC quốc tế, có 1 số thu phí khoảng 1 – 4% khi rút ngân hàng bằng ATM tại máy không phải của ngân hàng phát hành (chẳng hạn như ACB VISA Prepaid card khi sử dụng ở máy Vietcombank có thể chịu phí tới 4%, tối thiểu 60,000 đồng mặc dù bạn chỉ muốn rút có 100,000 đồng (đáng sợ chưa)).

Thẻ ghi nợ nội địa

DC nội địa là tất cả các loại thẻ mà chúng ta thường gọi là thẻ ATM (thật ra do thói quen chứ tên này không chính xác, như đã trình bày thì có nhiều loại thẻ có thể sử dụng tại máy ATM) do các ngân hàng Việt Nam phát hành với chính thương hiệu của ngân hàng đó, ví dụ : Vietcombank Connect24, thẻ Success của Agribank, thẻ đa năng Đông Á, thẻ F@stAcess của Techcombank, thẻ E-Partner của Vietinbank (Incombank trước đây), thẻ PassportPlus của Sacombank… Do chưa có tiếng nói chung nên thẻ ATM ở Việt Nam hiện nay còn tình trạng thẻ ATM của ngân hàng này có thể không rút được tiền tại máy ATM của ngân hàng khác. Hiện nay tình hình có vẻ khá hơn do một số liên minh các đơn vị chuyển mạch ngân hàng đã kết nối với nhau. Ở Việt Nam có 3 đơn vị chuyển mạch chính là SmartLink (Vietcombank dẫn đầu), Banknetvn (Agribank) và VNBC (Đông Á). Việc này gây ra nhiều lãng phí xã hội như phải phát hành nhiều thẻ, đầu tư nhiều máy ATM do mỗi ngân hàng phải tự đầu tư máy, … mà nhiều bài báo đã lên tiếng. Cũng bởi thị trường Việt Nam có cả mấy chục cái ngân hàng chứ ít. Bản thân tôi chỉ xài 2 ngân hàng chính nhưng cũng có thêm gần 5 cái thẻ ghi nợ nội địa duy trì số dư tối thiểu trong tài khoản thanh toán (khoe chút hehe).


Thẻ ghi nợ nội địa của Agribank với số lượng nhiều nhất tại Việt Nam

Hiện nay, Vietcombank là ngân hàng dẫn đầu trong lĩnh vực phát hành thẻ ATM và số lượng máy ATM lắp đặt trên cả nước (khoảng hơn 600 máy), các giao dịch của Vietcombank cũng được ưa chuộng hơn, nhất là từ khi họ mở tính năng chuyển khoản qua internet. Nếu bạn phát hành thẻ Vietcombank Connect24 nội địa và MasterCard Debit thì bạn chỉ cần mở 1 tài khoản tiền gửi thanh toán tại Vietcombank. Cả 2 thẻ có thẻ ghi nợ vào 1 tài khoản của bạn, riêng MasterCard Debit tất nhiên là có thể sử dụng khi đi nước ngoài.

Một số ngân hàng như Agribank, ACB… còn cho phép chủ thẻ Debit Card một hạn mức thấu chi, tức là bạn có thể chi tiêu âm tài khoản (số dư dưới 0 đồng). Khi đó mỗi một ngày bạn nợ ngân hàng bao nhiêu tiền thì lãi suất cho vay sẽ tính bấy nhiêu (cái này căng nhưng mà đôi lúc thiếu tiền thì nhiều người lại cần… hic hic, mà tốt nhất là không nên xài). Thủ tục làm thấu chi dễ hơn thẻ Credit Card vì thẻ Credit không tính lãi suất sau 30 – 45 ngày nếu sử dụng để thanh toán. Trong khi dùng thấu chi với Debit thì rút tiền hay thanh toán cũng đều tính lãi suất theo từng ngày hết.

Trên đây là một số thông tin muốn chia sẻ cho các bạn, mong là nó sẽ hữu ích và hãy bỏ qua cho nếu còn sai sót.

Chúc các bạn khai thác có hiệu quả các tính năng của thẻ Thanh Toán.

About these ads

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

Danh mục

Theo dõi

Get every new post delivered to your Inbox.

%d bloggers like this: