Đăng bởi: bankcardvn | 29/05/2010

Hiến kế thúc đẩy thanh toán không tiền mặt

ICTnews – Dù ngành ngân hàng đã sẵn sàng nhưng thanh toán không dùng tiền mặt (TTKDTM) tại Việt Nam hiện nay vẫn còn đang “ì ạch”.

3.jpg
Các chuyên gia trao đổi tại Banking Việt Nam 2010.

Tại hội thảo Banking Việt Nam 2010 (được tổ chức ngày 27-28/5/2010), nhiều “kế” mới nhằm kích vấn đề này phát triển đã được các chuyên gia ngành ngân hàng trong và ngoài nước đưa ra.

Ngành ngân hàng sẵn sàng

Nhận định về mức độ sẵn sàng của ngành ngân hàng Việt Nam nhằm đáp ứng việc TTKDTM, ông Bùi Quang Tiên – Vụ trưởng Vụ Thanh toán Ngân hàng Nhà nước cho rằng, trong những năm gần đây, kể từ khi Đề án Thanh toán không dùng tiền mặt giai đoạn 2006 – 2010 và định hướng đến năm 2020 được Chính phủ phê duyệt, Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể về cơ sở hạ tầng, hành lang pháp lý, mô hình tổ chức, các phương tiện và dịch vụ thanh toán.

Hiện Ngân hàng Nhà nước đã thiết lập được hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng, kết nối 63 chi nhánh tại các tỉnh, thành phố. Cả nước hiện có trên 10.000 máy ATM, hơn 36.000 thiết bị chấp nhận thẻ được lắp đặt và 22 triệu thẻ ngân hàng được phát hành, đã hình thành một số công ty chuyển mạch của các liên minh thẻ, kết nối giao dịch thẻ giữa các ngân hàng thành viên như Banknet, Smartlink… Cùng nhập cuộc, ngành viễn thông, CNTT cũng đã thiết lập được hệ thống hạ tầng kỹ thuật với mạng lưới rộng khắp, sẵn sàng đáp ứng các điều kiện cần thiết để triển khai các dịch vụ và phương tiện thanh toán mới trên toàn quốc.

Hiện nay, hành lang pháp lý cho hoạt động TTKDTM đã từng bước được xác lập đáp ứng yêu cầu thực tế. Dựa trên Luật Ngân hàng Nhà nước, Luật Các tổ chức tín dụng, Luật giao dịch điện tử, các Nghị định của Chính phủ về hoạt động thanh toán, các Nghị định về giao dịch điện tử trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng, thương mại và những văn bản pháp lý đã được ban hành nhằm hướng dẫn và điều chỉnh các hoạt động thanh toán…

Đáng lưu ý, một số phương tiện và dịch vụ thanh toán mới dựa trên nền tảng ứng dụng CNTT như Thẻ ngân hàng, Mobile Banking, Internet Banking, Ví điện tử… đã xuất hiện và  đang đi dần vào cuộc sống, phù hợp với xu thế thanh toán của các nước trong khu vực và trên thế giới. Các tổ chức không phải là đơn vị tín dụng chuyên cung cấp các giải pháp trung gian, hỗ trợ dịch vụ thanh toán như MobiVi, VietUnion, M_Service… đã được hình thành và ngày càng có sự liên kết chặt chẽ với ngân hàng, công ty viễn thông.

Nhưng giao dịch vẫn “ì ạch”

Tuy nhiên, mặc dù đã sẵn sàng, giao dịch TTKDTM tại Việt nam vẫn còn rất “ì ạch”. Tại Hội thảo, các chuyên gia trong lĩnh vực ngân hàng, CNTT đã chỉ ra những nguyên nhân đến từ tâm lý người dùng, mức độ sẵn sàng của hạ tầng cơ sở, cũng như chính sách của Nhà nước…

Trước hết, hạ tầng cơ sở kỹ thuật phục vụ cho hoạt động thanh toán phát triển chưa đồng bộ, mới tập trung ở các đô thị, chưa vươn đến các vùng nông thôn, miền núi; hệ thống POS chưa phát triển và thiếu hệ thống chuyển mạch, dịch vụ cho hệ thống ATM còn nghèo nàn, vẫn chủ yếu là để rút tiền mặt.

Việc giao dịch thanh toán giữa các doanh nghiệp, các hộ sản xuất kinh doanh cá thể và cá nhân ngay tại các đô thị vẫn còn phổ biến chuyện dùng tiền mặt. Trong khi đó, việc phổ biến, hướng dẫn, quảng bá về công dụng, tính tiện lợi và cách sử dụng các phương tiện TTKDTM của các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán chưa đầy đủ, kịp thời tới công chúng.

Về vấn đề này, đại diện Tập đoàn NTT Data, đại diện Viện nghiên cứu Kinh tế Nhật Bản… cũng nhắc đến một số rào cản khác khiến TTKDTM tại Việt Nam còn chậm phát triển đó là thói quen, tâm lý sử dụng tiền mặt của một bộ phận cơ quan, tổ chức và đại bộ phận cá nhân còn phổ biến; ngoài ra còn một số yếu tố khác gây cản trở, hạn chế sử dụng TTKDTM như tâm lý ngại tiếp cận với công nghệ mới, ngại công khai hoá thu nhập, doanh thu và sử dụng tiền mặt với những mục đích không minh bạch…

Ông Nguyễn Anh Tuấn – Phó Tổng giám đốc Ngân hàng TMCP Công thương Vietinbank nhận định: Qua một số vụ việc mất an ninh, giao dịch lừa đảo, đã khiến cho niềm tin của người dân vào các dịch vụ như chuyển khoản qua SMS, qua Internet Banking hoặc Phone Banking… chưa cao.

Đi tìm giải pháp tháo gỡ hiệu quả

Trao đổi về kinh nghiệm triển khai TTKDTM thành công, ông Phạm Anh Tuấn đã dẫn ra ví dụ từ Hàn Quốc – một quốc gia mà chỉ trong một giai đoạn rất ngắn đã phát triển hàng trăm triệu thẻ và văn hoá TTKDTM đã trở thành thói quen của người dân. Để có kết quả đó, Chính phủ Hàn Quốc đã đưa ra chủ trương mang tính chất bắt buộc là phải triển khai đồng bộ trên diện rộng tại tất cả các tổ chức. Chủ trương này không đơn thuần chỉ mang tính khuyến khích, mà còn là giám sát chặt chẽ việc thực hiện. Bên cạnh đó, Chính phủ Hàn Quốc cũng áp dụng các mức phí ưu đãi đối với các tổ chức sử dụng hình thức TTKDTM nhằm tạo ra sự chênh lệch với nơi sử dụng tiền mặt.

“Trong khi đó tại Việt Nam, chúng ta mới coi đây là nhiệm vụ của ngành ngân hàng, các ngân hàng tự đưa ra các chính sách về vấn đề này, do đó kết quả như trong thời gian qua chưa được như ý muốn”, ông Tuấn nhận định, đồng thời khẳng định việc tuyên truyền rộng rãi lợi ích của TTKDTM là nhiệm vụ không chỉ một mình các ngân hàng mà vấn đề này là công tác chung của các bộ ngành, cộng đồng xã hội, doanh nghiệp đang tổ chức bán hàng điện tử thanh toán online.

Trao đổi thêm, ý kiến của nhiều chuyên gia tại hội thảo cũng cho rằng trong thời gian tới cần có nhiều hơn nữa sự hỗ trợ từ Chính phủ, ví dụ cần phải miễn thuế cho các thiết bị chấp nhận thẻ khi nhập khẩu vào Việt Nam của Hiệp hội Thẻ mới đẩy để khuyến khích giao dịch không dùng tiền mặt. Cùng đó, do khi sử dụng thanh toán thẻ sẽ phải trả một khoản phí cho nhà phát hành thẻ như Visa, Master Card, mà khoản phí này đối với người Việt Nam vẫn còn cao, khiến cho các doanh nghiệp không mặn mà với việc chấp nhận thanh toán bằng thẻ. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cùng các tổ chức tài chính khác nên đứng ra đàm phán với các tổ chức phát hành thẻ như Visa, Master Card… để có được mức phí sử dụng thấp nhất.

Một vấn đề cũng rất quan trọng khác là môi trường pháp lý cho hoạt động TTKDTM cần sớm được hoàn thiện và đồng bộ hoá từ góc độ quản lý nhà nước đến việc tuân thủ thực thi của từng ngân hàng. Ông Nguyễn Trọng Khang – Tổng Giám đốc công ty Cổ phần công nghệ MK cho rằng, điều quan trọng là Ngân hàng Nhà nước Việt Nam phải đưa ra được tiêu chuẩn về việc ứng dụng thẻ Smart Card, để từ đó các ngân hàng thành viên có thể làm việc theo quy chuẩn và “nói chuyện” được với nhau. Nếu không xây dựng được các bộ tiêu chuẩn thì các ngân hàng sẽ vẫn gặp rất nhiều khó khăn trong triển khai sử dụng thẻ và đưa ra các ứng dụng an toàn hơn cho khách hàng.

Cần xây dựng “kênh tự phục vụ”

Đại diện công ty Diebold (đơn vị sản xuất máy ATM lớn trên thế giới) cho rằng, Việt Nam cần xây dựng “kênh tự phục vụ” với việc phát huy vai trò quan trọng của máy ATM nhằm đáp ứng nhiều hơn nhu cầu của người tiêu dùng 24/24 giờ. Ví dụ, nhân dịp kỷ niệm 1000 năm Thăng Long, các máy ATM tại Hà Nội có thể tung ra dịch vụ bán bản đồ (hiện máy ATM của Diebold đều có thể hỗ trợ để lắp máy in khổ A4). Đối với những khách hàng dùng thẻ ở Việt Nam nếu quan tâm đến các vấn đề như chứng khoán, tỉ giá hối đoái đều có thể mua tin qua máy ATM hoặc với các đơn vị xuất nhập khẩu là các chỉ số về hàng tiêu dùng như tại nhiều nước tiên tiến, những địa điểm bán vé chính như công viên, bến tàu, bến xe rất đông.

Đọc toàn bộ bài viết trên báo Bưu điện Việt Nam số 64 ra ngày 28/5/2010.


Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

Danh mục

%d bloggers like this: